GELENEKSEL YEMEKLER

Yörüklerin beslenme tarzının temelini, hayvancılık ve buğdaydan elde edilen besinler belirler. Kıyı şeridinde az da olsa yaş sebze üretilmesine karşın iç bölgelere gidildikçe buğday ve kuru sebze ağırlık kazanır. Antalya’da dünya mutfaklarının tamamına turistik otel ve lokantalarında bulmak mümkündür.

Taratorlu Piyaz

Haslanmis kuru fasulye konulan servis tabagina yeter ölçülerde sogan, domates, haslanmis yumurta dogranir, üzerine zeytinyagi ve hazirlanmis tarator dökülerek servis yapilir. Limon, sirke ve baharatlar eklenerek yenilir.

Kulak (Manti) Çorbasi

Malzemeler:

(Manti Hamuru için): 750 gr. un, 3 adet yumurta, 1 tatli kasigi tuz

(Manti içi malzemeleri): 300 gr. kiyma, 1 yemek ka­sigi ince kiyilmis feslegen, 1 tatli kasigi kirmizi toz biber, 1 tatli kasigi karabiber, 1 tatli kasigi tuz

Diger malzemeler: 1 kilo kuzu veya oglak kol, 2 su bardagi nohut, 3 dis sarimsak, 1 yemek kasigi domates sal­çasi, 3-4 yemek kasigi tereyagi, kirmizi aci pul biber, nane veya feslegen, 1 adet limon, tuz

Hazirlanisi: Hamur malzemesi kulak memesi kiva­minda yogrulur. Yarim saat dinlendirdikten sonra eristeden biraz büyük boyutta seritler kesilir ve bir tepsiye konup ne­mini atmasi saglanir. Geceden islatilan nohut ile kusbasi et birlikte haslanir. Yeterince pistikten sonra kestiginiz hamurlar, tuz ve karabiber ilave edilir. Diger tarafta un kav­rulur. Sarimsak eklenir. Ayri bir kapta yumurta, limon su­yu, yogurt çirpilir. Bu karisima unlu karisim da ilave edilir ve hasladiginiz etli nohutlarin üzerine yavas yavas dökülür iyice karistirilir. Tavada çok az bir yagda nane kizdirilip çorbanin üzerine dökülerek servis edilir.

Hibes

Malzemeler: 1 su bardagi tahin, 2 adet limon, kimyon, kirmizi toz biber, 3 dis sarimsak

Hazirlanisi: Bir kapta tahin, ezilmis sarimsak ve li­mon suyu kanstinlir. Su ilave edilerek iyice karistirmaya devam edilir. Kimyon ve kirmizi toz biber eklenir, servis tabagina alinir. Üzeri kimyon ve kirmizi toz biber ile süsle­nerek servis edilir.

Toros Salatasi (Al Köz-Al Göz)

Malzemeler: 3 patlican, 3 kirmizi biber, ince kiyilmis nane, maydanoz, feslegen, 3 dis sarimsak, 1 kahve fincani sirke, erik eksisi veya limon suyu, 2 fincan zeytinyagi, tuz

Hazirlanisi: Patlicanlar ocak üzerinde közlenir, kabuklan soyularak limonlu zeytinyagi bulunan ka­ba konur. Firinda pisirilen biberler temizlenir ve seritler ha­linde dogranilarak patlicanlarin yanina konulur. Soganlar da közlenerek diger malzemenin yanina konur. Sirke, sa­rimsak, 1 kahve fincani su, erik eksisi bir kapta kanstinlir, patlicanlarin üzerine dökülür. 4-5 saat buzdolabinda bekle­tilen salatanin üzerinenane, maydanoz ve feslegen konula­rak servis yapilir.

Börülce Salatasi

Malzemeler: 500 gr. börülce, 3 adet kirmizi etli biber, 1 adet domates, 1 adet sogan, 3 adet ince kiyilmis taze so­gan, 3-4 dis sarimsak, 1 demet ince kiyilmis maydanoz, 1 adet limon, 2 kahve fincani zeytinyagi, 1 tatli kasigi tuz

Hazırlanışı: Börülcelerin iki ucu kesilerek ikiye bölü­nür, kaynayan tuzlu suda haslanir. Tabaga alinan börülce­lerin üzerinde 1 kepçe haslama suyu gezdirilir. Kirmizi et­li biber 200 derecelik firinda közlenir, sonra börülce eba­dinda seritler halinde kesilerek börülcelere katilir. Piyaz seklinde dogranan soganlar da börülcelerin üzerine konur. Kabuklan soyulmus domatesler küp küp dogranilarak, in­ce kiyim taze soganlar ve maydanozlarla birlikte salataya karistirilip harmanlanir. Ayri bir kapta limon suyu, ezilmis sarimsak ve zeytinyagi karistirilarak salatanin üzerinde gezdirilir.

Kabak Çiçegi Dolmasi

Malzemeler: 30 adet kabak çiçegi, pi­rinç, 6 sogan, 2 domates, feslegen, karabiber, zeytinyagi, nane, seker, limon, 1 limon, tuz

Hazirlanisi: Kabak çiçeklerinin ortalari çikarilarak kopartilir ve yikanarak süzülür. Kizgin zeytinyaginda sirasiyla soganlar, rendelenmis do­mates ve seker kavrulur. Pirinç, tuz, karabiber, feslegen ve nane karistirilarak sogumaya birakilir. Harç, çiçeklerin içi­ne doldurularak çiçeklerin uç yapraklanyla kapatilir ve yagli bir tencereye dizilir. 1 çay bardagi su ilave edilen tencere orta ateste pisirilir. Dolmalar suyunu çektiginde l'er çay bardagi sicak su ilave edilir. Pisince üzerine limon suyu gezdirilerek servis yapilir.

Borana

Malzemeler: 3 patates, 3 yumurta, 2 su bardagi yogurt, 2 dis sarimsak, zeytinyagi, tereyagi, kirmizi pul biber, tuz, kizartma yagi

Hazirlanisi: Patatesler soyulup yi­kandiktan sonra küp küp dogranir. Da­ha sonra kizartilarak servis tabagina alinir. Yogurt, zeytin­yagi, sarimsak ve tuz çirpilarak patateslerin üzerinde gez­dirilir. Yumurtalar kaynak suya kirilarak haslanir, kevgir­le alinarak patates ve yogurdun üzerine konulur. Yumurta­larin üzerine kirmizi pul biber ve kizdirilmis tereyagi gez­dirilir.

Kuzu Göbegi Kavurmasi

Malzemeler: 500 gr. taze kuzu göbegi mantari (morel), 2 kuru sogan, 2 domates, 4 yumurta, 2 kahve fincani zeytinyagi, karabiber, kirmizi pul biber, tuz

Hazirlanisi: Mantarlar yikanarak kusbasi dogranir, kaynayan tuzlu suya atilarak çikartilir. Ayri bir tavada kizgin zeytinyaginda soganlar ve ardindan domatesler pisirilir. Tavaya mantarlar da katilarak hepsi birlikte pisirilir. Diger malzemeler ve çirpilmis yumurtalar da katilarak pisirilir ve servis yapilir.

Eksili Bal Kabagi

Malzemeler: 1,5 kg. balkabagi, 500 gr. kusbasi et, 2 sogan, 2 yemek ka­sigi toz seker, 1 su bardagi nohut, 2 ye­mek kasigi tereyagi, karabiber, 1 limon, maydanoz, tuz

Hazirlanisi: Kusbasi etler kisik ateste pisirilir. Tenceredeki etler pisince tereyagi ve rendelenmis soganlar eklenir. Soganlar da pistikten sonra küp küp dogranmis bal kabaklari, seker, tuz, limon suyu, nohut ve 1 kahve fincani su eklenerek kisik ateste pisirilir. Kabaklar pisince 2. kasik tereyagi ve maydanozlar eklenir.

Muhliye

Malzemeler: 1,5 kg. muhliye, 55 gr. kusbasi hindi eti, 2 su bardagi haslanmis nohut, 2 sogan, 5 domates, limon, kirmizi toz biber, zeytinyagi, tuz

Hazirlanisi: Hindi etleri kisik ateste pisirilir. Etler pi-since zeytinyagi, dogranmis soganlar ve rendelenmis do­matesler eklenir. Domatesler suyunu çekince, nohut, temizlenmis muhliyeler, kirmizi biber, tuz, limon suyu ve 1 bar­dak sicak su katilarak, pisirilir. Muhliyeler suyunu çekince 1 bardak daha su katilarak pisirilir.

Akya (Kuzu) Bugulu Kizartma

Malzemeler: 3 adet akya baligi, I çay bardagi kizartma yagi, tuz, maydanoz, li­mon, un

Hazirlanisi: Akyalar temizlenir tuzla­nip 20 dakika bekletilir. Kizgin yagda unlan­mis baliklar alt üst edilerek kizartilir. Baliklar kizarinca ya­ga 1 kahve fincani su dökülür ve tavanin üzeri kapakla ör­tülür. Kisik ateste 1 dakika kadar bugu altinda tutulur.

Gülgas, Göleviz, Gölevez

Malzemeler: 1 kg. gülgas, 500 gr. kus­basi koyun veya oglak eti, tereyagi, sarim­sak, 500 gr. ispanak, zeytinyagi, 2 limon, karabiber, kirmizi biber, tuz

Hazirlanisi: Kusbasi etler tereyagiyla kavrularak pisirilir, pisince 1 bardak sicak su eklenerek, ki­sik ateste pisirmeye devam edilir. Etlerin pismesine yakin kusbasi dogranan gölevezler, sarimsak, limon suyu, biber ve 2 bardak su katilir. Orta ateste kaynatilir. Ispanak yap­raklan zeytinyaginda karabiberle kavrulur. Ispanak ve gö­levezler karistirilarak servis yapilir.

Elmali Baklava

Malzemeler: 12 adet baklavalik yufka, 1 su bardagi zeytinyagi, 6 adet elma, 1 çay bardagi toz seker, 1 tatli kasigi tarçin

(Surup için): 3 su bardagi toz seker, 2,5 bardak su, limon

Hazirlanisi: Rendelenmis elmalar orta ateste pisirilir. Soguduktan sonra suyu sikilarak posasi bir kaba konulur, 1 bardak seker ve tarçinla karistirilir. 6 yuf­ka yaglanarak tepsiye dizilir. Üzerine harç malzemesi ko­nularak diger alti yufkayla kapatilir. Yufkalarin üzeri çizi­lerek üzerine kalan yag sürülür. 180 derece firinda pisirilir. Su, seker ve limon kaynatilarak surup hazirlanir. Baklava­larin üzerinde surup gezdirilerek sogumaya birakilir.

Bildircin Mihlasi

Malzemeler: 4 adet ayiklanmis bildircin, 2 sogan, 3 domates, 2 sivri biber, tereyagi, tuz.

(Üst malzemeler): 4 yumurta, karabiber, limon, tuz, feslegen

Hazirlanisi: Bildircinlar dörde veya altiya bölünür. Kizgin tereyaginda soganlar ve biberler kavrulur. Doma­tesler de katilir, suyunu çekince bildircinlar da atilarak tuz katilir. Bir tasim kaynattiktan sonra kapagi örtülür ve kisik ateste pismeye birakilir. Bildircinlar pisince açilan oyukla­ra yumurtalar kirilir. Yumurta beyazlaninca liman suyu, karabiber ve feslegen konularak servis yapilir.

Kölle

Bugday, fasulye, nohut, bakla, suda kaynatilir. Içine kirmizi biber, karabiber, tuz konur ve üstüne ceviz, badem ezmesi ekilerek yenir. Bu yemek ikindi, aksam ve gece vakti yenir. Kölle, özel anma günlerinin yemegi ve toplanti aracidir. Çocugun ilk disi çiktiginda yapilan kölle, "dis köllesi" adini alir. Yine çocugun sünnetinde yapilan kölleye "sünnet köllesi" ve dügünde yapilan kölleye de "dügün köllesi" adi verilir.

Domates Civesi

Sogan, patlican, biber ve domates dogranir. Yagda, tuz da eklenerek kavrulur. Daha sonra pirinç eklenerek karistirmadan pisirilir. Atesten inecegine yakin sarimsak, nane, feslegen ilave edilerek sicak servis yapilir.

Ayranli

Ispanak veya isirgan otu misir unuyla karistirilarak hamur haline getirilir. Tepsiye yayilarak firina verilir. Bir çesit börektir.

Laba

Koyun, keçi gibi hayvanlarin kaburga kemikleri ile legen kemikleri arasindaki sagli sollu karin bosluguna "Labalik" denir. Kiyma, pirinç, karabiber, maydonoz, çamfistigi, badem içi, domates veya salçasi, tereyag ile hazirlanan bu yemek haslanmis veya kizartilmis kaburga kemikleri ile birlikte yenir.

Arap Asi

Özellikle yayla bölgelerinde kis mevsiminde tavuk veya av hayvanlarinin etinden yapilan bir pelte kivaminda siniye dökülür ve sogutulur. Baska bir kaba etin suyu, et, baharat ve sarimsakla hazirlanan arap asi konulur. Arap asi acili veya eksili hazirlanir, hamur ile birlikte yenilir.

Tandir Kebabi

Çok ünlüdür. Hibes dedikleri mezesi, kirmizi biberli, sarimsakli, limonlu, tahinli ve kimyonludur.

Dügün Çorbasi

Koyun, keçi gibi hayvanlarin iskembesinden yapilan çorba dügünlerin en has yemegidir. Üzerine nane biber gibi baharatlar ekilerek limon veya sirke dökülerek yenilir.

Öküz Helvasi

Çok ünlüdür. Hibes dedikleri mezesi, kirmizi biberli, sarimsakli, limonlu, tahinli ve kimyonludur.

Dügün Çorbasi

Koyun, keçi gibi hayvanlarin iskembesinden yapilan çorba dügünlerin en has yemegidir. Üzerine nane biber gibi baharatlar ekilerek limon veya sirke dökülerek yenilir.

Öküz Helvasi

Üzüm veya keçi boynuzu pekmezi ile yapilan helva büyük güç gerektirdiginden çok sik yapilmaz. Üzerine tereyagi dökülerek servis yapilir.

Antalya bölgesinde narenciye çesitlerinin her türünden reçel yapilmaktadir. Hatta patlican, incir, karpuz gibi sebze ve meyvelerin de reçelleri yapilmaktadir. Bunlarin en basta gelenleri ise turunç, bergamut reçelleridir.

Turunç Reçeli

Kalin kabuklu turunçlar soyulur. Iplere dizilir ve soguk su içerisinde birkaç gün bekletilir. Üç gün sonra sudan alinan turunçlar bir tencereye konularak kaynatilir. Kaynama islemi tamamlaninca su iyice süzülür. Kivaminda haslanmis turunçlar üzerine 10 turunca yarim bardak su ve bir kilo seker ilave edilir. Hafif ateste bir miktar daha pisirilir. Soguyunca kavanozlara alinir.

Patlican Reçeli

Küçük patlicanlar soyulup temizlenir. Üç-dört saat kadar kireçli suda bekletilir. Temiz su ile birkaç kez yikanir. Bos bir kaba yerlestirilir ve üzerine seker dökülür. Bir gece bekletilir ve suyunu içine aldigindan emin olundugunda ateste kaynatilir. Kaynarken içerisine karanfil (patlican kokusunu alir) atilir. Reçel kivamina geldiginde atesten indirilir. Soguduktan sonra kavanozlara alinir.